Quân khu 7 Online

Văn hóa - Xã hội - Thể thao > Xã hội

Thứ tư, 22/10/2025, 23:57 (GMT+7)
2076 lượt xem

Từ chiến tranh đến hòa bình: Ba giải Nobel và cơ chế kiểm soát nội bộ của “đội quân miễn dịch”

(QK7 Online) - Nếu hình dung cơ thể là một quốc gia, thì hệ miễn dịch chính là quân đội. Nhiệm vụ của quân đội là phân biệt được đâu là “quân ta” để bảo vệ, đâu là “quân địch” để tiêu diệt.

Và cũng như mọi quốc gia, bên trong quân đội luôn có một lực lượng giám sát nội bộ (kiểm soát quân sự) - “quân cảnh”, để ngăn chiến binh vượt quyền. Giải Nobel Y Sinh năm nay tôn vinh phát hiện về chính đội “quân cảnh” này.

Ba giải Nobel gần đây đã tạo nên một chuỗi khám phá logic: Từ việc tăng cường tác chiến (2018), đến giải mã hệ thống mệnh lệnh (2024), và cuối cùng là thiết lập cơ chế duy trì trật tự (2025).

Nếu coi 10 năm qua là hành trình công nhận quá trình tìm hiểu bản trường ca về chiến tranh và hòa bình trong “Quốc gia Cơ thể”, thì đó chính là ba chương: khởi chiến – giải mã – lập lại trật tự.

1. 2018: Giải phóng tù binh để tác chiến
Hệ miễn dịch là quân đội của cơ thể, với tế bào T là những chiến binh chính quy. Để tránh “bắn nhầm”, chúng bị kiểm soát bởi các chốt ức chế như CTLA-4 và PD-1 – những “còng tay vô hình” ngăn chiến binh quá khích tấn công bừa bãi. Hai nhà khoa học James P. Allison và Tasuku Honjo đã tìm ra cách tháo những chiếc còng tay đó.

Khám phá này đem về Giải Nobel Y Sinh 2018, mở ra kỷ nguyên thuốc ức chế chốt kiểm miễn dịch, giúp các chiến binh T phát huy toàn bộ hỏa lực để tiêu diệt tế bào ung thư – kẻ thù vốn ẩn náu tinh vi dưới vỏ bọc “quân ta”.

Tuy nhiên, một đội quân chỉ biết tấn công mà không tự kiểm soát thì sớm muộn cũng rơi vào hỗn loạn.

2. 2024: Giải mã Tín hiệu Chỉ huy Phân tử
Đằng sau mỗi hành động của quân đội miễn dịch là một hệ thống mệnh lệnh cực kỳ tinh vi.

Victor Ambros và Gary Ruvkun, chủ nhân Giải Nobel Y Sinh 2024, đã phát hiện ra microRNA (miRNA) – những phân tử nhỏ hoạt động như mật lệnh bí mật trong hệ thống chỉ huy tế bào. Nhờ chúng, cơ thể biết khi nào nên phát động chiến dịch, khi nào nên thu quân.miRNA điều chỉnh việc liệu thông điệp di truyền có được thực thi hay bị hủy bỏ, kiểm soát độ chính xác và số lượng protein được sản xuất. Đó là ngôn ngữ ra lệnh của “Bộ Tổng Tham mưu” phân tử.

Nhưng mệnh lệnh nào sẽ đảm bảo các chiến binh không vượt quyền? Câu trả lời xuất hiện ở Giải Nobel năm 2025.

3. 2025: Vinh danh lực lượng Kiểm soát Quân sự
Sau thành công rực rỡ của các chiến lược tấn công, giới khoa học nhận ra một bài học lớn: muốn hòa bình bền vững, phải có cơ chế tự kiểm soát nội bộ.

Giải Nobel Y Sinh 2025 vinh danh Mary E. Brunkow, Fred Ramsdell và Shimon Sakaguchi – những người phát hiện ra tế bào T điều hòa (Treg), tức “quân cảnh” của hệ miễn dịch, được điều khiển bởi gen FOXP3.
Lực lượng này tuần tra trong toàn cơ thể, can thiệp khi các chiến binh T có dấu hiệu “làm loạn”, ngăn họ tấn công nhầm vào tế bào khỏe mạnh – một bi kịch được gọi là bệnh tự miễn.

Đặc biệt, một số miRNA như miR-155 và miR-146a còn được chứng minh là ra lệnh trực tiếp cho Treg, đảm bảo “quân cảnh” xuất hiện đúng lúc để dập tắt nội loạn.

4. Từ chiến tranh đến hòa bình: Mắt xích cuối cùng được hé lộ
Ba giải Nobel không chỉ tôn vinh các nhà khoa học, mà còn phác họa hành trình tiến hóa của nhận thức loài người.

Khi cơ thể học cách kiểm soát chính mình, đó không chỉ là thành tựu y học – mà là ẩn dụ cho một nền hòa bình nội tại.

Các phát hiện về miRNA và Treg đã cùng nhau khẳng định: Chìa khóa cuối cùng không nằm ở việc tăng sức mạnh tấn công, mà ở khả năng điều hòa và kiềm chế.

Những phát hiện này không chỉ thay đổi y học, mà còn giúp chúng ta hiểu rõ hơn cơ chế tự điều hòa – cũng là nguyên lý nền tảng trong chỉ huy quân sự và quản trị con người.

Trong khi thế giới vẫn mải tìm cách chấm dứt chiến tranh giữa các quốc gia, các nhà khoa học lại chỉ ra rằng: Hòa bình thật sự bắt đầu từ bên trong, nơi mỗi tế bào học cách dừng tay trước đồng loại.
Và có lẽ, bí quyết của sự sống không nằm ở quyền năng tiêu diệt, mà ở trí tuệ nhận ra giới hạn của quyền lực.
Ths. thầy thuốc Võ Anh Tuấn
Từ khóa:

Bình luận

Bài viết tương tự:

Trường Quân sự Quân khu 7 họp mặt kỷ niệm 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam

Trường Quân sự Quân khu 7 họp mặt kỷ niệm 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam

19:24 19/11/2026

(QK7 Online) - Chiều 19/11, Trường Quân sự Quân khu tổ chức họp mặt kỷ niệm 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11/1982 - 20/11/2026). Đại tá Bùi Đình Thành, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Nhà trường dự và chỉ đạo buổi họp mặt. Tham dự có các đồng chí trong Đảng ủy, Ban Giám hiệu Nhà trường, Nhà giáo ưu tú, đại diện chỉ huy các cơ quan, khoa giáo viên, đơn vị.

Sư đoàn 5: Khánh thành công trình thể dục thể thao ngoài trời

Sư đoàn 5: Khánh thành công trình thể dục thể thao ngoài trời

16:26 18/11/2026

(QK7 Online) - Ngày 18/11, tại ấp Suối Dầm, xã Tân Đông, tỉnh Tây Ninh, Sư đoàn 5 phối hợp cấp ủy, chính quyền địa phương xã tổ chức khánh thành, bàn giao công trình thể dục thể thao chào mừng Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc, Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11) và kỷ niệm 61 năm Ngày truyền thống Sư đoàn 5 (23/11/1965 - 23/11/2026). Dự lễ khánh thành có Đại tá Nguyễn Tống Quế, Trưởng phòng Dân vận; Đại tá Lê Duy Thắng, Phó Chính ủy Sư đoàn.

Tăng cường bảo vệ môi trường và ứng dụng công nghệ xử lý chất thải trong xây dựng nông thôn mới

Tăng cường bảo vệ môi trường và ứng dụng công nghệ xử lý chất thải trong xây dựng nông thôn mới

10:02 18/11/2026

(QK7 Online) - Ngày 18/11, Trung ương Hội Cựu chiến binh (CCB) Việt Nam phối hợp với Hội CCB Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức hội nghị tập huấn chuyên đề về công tác bảo vệ môi trường và ứng dụng công nghệ xử lý chất thải thân thiện với môi trường trong xây dựng nông thôn mới hiện đại giai đoạn 2026 - 2030. Thiếu tướng Nguyễn Minh Hoàng, Phó Chủ tịch Hội CCB Việt Nam, Chủ tịch Hội CCB Thành phố Hồ Chí Minh dự và phát biểu khai mạc tập huấn.

Hỗ trợ nhân thân đưa hài cốt liệt sĩ về quê bằng tàu hỏa

Hỗ trợ nhân thân đưa hài cốt liệt sĩ về quê bằng tàu hỏa

22:26 16/11/2026

(QK7 Online) - Ngày 16/11, trong chuỗi hoạt động hỗ trợ các gia đình liệt sĩ có hoàn cảnh khó khăn ở các tỉnh, thành phía Bắc trong công tác cất bốc và di chuyển hài cốt về quê hương, Văn phòng Cơ quan đại diện phía Nam, Hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ Việt Nam phối hợp với Hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ và Thương binh Thành phố Hồ Chí Minh đã đưa 2 hài cốt liệt sĩ về tỉnh Thanh Hoá và Hà Tĩnh bằng tàu hỏa.

Vun đắp “thế trận lòng dân” nơi biên giới

Vun đắp “thế trận lòng dân” nơi biên giới

09:25 08/11/2026

(QK7 Online) - Xác định xây dựng “thế trận lòng dân” vững chắc là nhân tố quyết định thắng lợi của nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Tống Lê Chân, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Tây Ninh luôn gần dân, bám địa bàn, thực hiện tốt phương châm “Đồn là nhà, biên giới là quê hương, đồng bào các dân tộc là anh em ruột thịt”.

Ban CHQS xã Mỹ Hạnh, Bộ CHQS tỉnh Tây Ninh: Dân vận khéo từ những mô hình thiết thực

Ban CHQS xã Mỹ Hạnh, Bộ CHQS tỉnh Tây Ninh: Dân vận khéo từ những mô hình thiết thực

09:11 08/11/2026

(QK7 Online) - Từ những buổi ra quân vệ sinh môi trường, trồng cây xanh đến phối hợp tuần tra bảo đảm trật tự an toàn giao thông, Ban CHQS xã Mỹ Hạnh, tỉnh Tây Ninh đã cụ thể hóa công tác dân vận bằng nhiều việc làm gần gũi, thiết thực. Qua đó, hình ảnh người chiến sĩ dân quân ngày càng gắn bó với Nhân dân, góp sức xây dựng địa phương sáng, xanh, sạch, đẹp, an toàn và văn minh.

TIN XEM NHIỀU:

TIN MỚI:

DƯ LUẬN QUAN TÂM:

Liên kết Website
Quân khu 7 Online

Theo dõi chúng tôi tại:

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư lệnh Quân khu 7

Giấy phép số 486/GP-BTTTT ngày 28/07/2021

© Báo Quân khu 7 điện tử giữ bản quyền nội dung trên website này.

Tòa soạn: 17 Hồ Văn Huê, phường Đức Nhuận, TP. Hồ Chí Minh

Phụ trách Tổng Biên tập: Thượng tá Lại Thế Hiền

Email: mail@baoquankhu7.vn