Quân khu 7 Online

Văn hóa - Xã hội - Thể thao > Văn hóa - Nghệ thuật

Thứ hai, 27/07/2026, 18:16 (GMT+7)
1529 lượt xem

"Tìm ánh sao trong đất mẹ" – Khúc tri ân từ những dòng tên còn khuất

(QK7 Online) - Những ngày tháng Bảy, chỉ cần đứng trước nghĩa trang liệt sĩ cũng đủ để lòng người lặng xuống. Những hàng bia trắng nối dài trong nắng. Những bó hoa cúc vàng. Những nén hương nghi ngút. Và giữa bao dòng tên đã được khắc lên đá, vẫn còn không ít tấm bia chỉ ghi vỏn vẹn: "Liệt sĩ chưa xác định được thông tin". Đó là những khoảng lặng chưa khép lại của chiến tranh...
Đó cũng là nơi bài thơ "Tìm ánh sao trong đất mẹ" của Thiếu tướng, Tiến sĩ Trần Đức Thắng, Bí thư Đảng ủy Cục Chính trị, Phó Chủ nhiệm Chính trị Quân khu 7 cất lên như một lời gọi. Không bi lụy, không kể về mất mát bằng nước mắt, bài thơ chọn cách đi sâu vào một nỗi đau đáu thầm lặng hơn: Hành trình của những người lính hôm nay đang "đi ngược thời gian" để tìm đồng đội. Từ những vần thơ ấy, nhạc sĩ Yên Lam phổ thành ca khúc cùng tên, được ca sĩ Trung Kiên thể hiện như một nén tâm hương gửi tới các anh hùng liệt sĩ đúng dịp kỷ niệm ngày Thương binh - Liệt sĩ 27/7.
Trung tướng Trần Vinh Ngọc, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Quân khu; Thiếu tướng Trần Đức Thắng, Bí thư Đảng ủy Cục Chính trị, Phó Chủ nhiệm Chính trị Quân khu cùng lãnh đạo TPHCM kiểm tra công tác lấy mẫu tại công viên Lê Thị Riêng.
Một cuộc hành quân không tiếng súng
"Tìm ánh sao trong đất mẹ" không phải được viết trong phòng làm việc. Những câu thơ đầu tiên được hình thành từ chính những chuyến đi thực tế của Thiếu tướng Trần Đức Thắng khi đồng hành cùng các lực lượng trong Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt các anh hùng liệt sĩ. Những bước chân lặng lẽ trên các khu vực tìm kiếm, tiếng cuốc chạm vào lòng đất, những mảnh xương nhỏ được nâng niu bằng sự kính cẩn, lòng biết ơn... tất cả đã trở thành chất liệu của thi ca.
Mở đầu tác phẩm là một hình ảnh giàu sức gợi:
"Có đoàn quân đi ngược thời gian
Năm trăm ngày đêm – một lời thề không ngủ..."
"Đi ngược thời gian" là một phát hiện nghệ thuật rất đẹp. Nếu người lính năm xưa đi vào chiến tranh để giành lấy hòa bình, thì người lính hôm nay lại đi từ hòa bình trở về miền ký ức. Họ không cầm súng đối mặt với quân thù, mà đối mặt với sự khắc nghiệt của thời gian, với những cánh rừng đã đổi thay, những dòng sông đổi dòng, những hồ sơ đã úa màu và ký ức ngày một phai mờ của nhân chứng.
Đó là một cuộc hành quân không có tiếng súng, nhưng cũng đầy gian khó.
"Không ai mất trong lòng Tổ quốc,
Chỉ có người còn khuất một dòng tên”.
Chỉ hai câu thơ ngắn nhưng chứa đựng một triết lý nhân văn sâu sắc, một nỗi đau không thể gọi thành tên. Thiếu tướng Trần Đức Thắng chia sẻ: "Tôi không muốn gọi các anh là những người vô danh, bởi mỗi người đều có một cái tên để gọi, một quê hương để nhớ, một người mẹ để thương và một mái nhà để trở về. Chỉ vì chiến tranh và thời gian, tên các anh còn tạm khuất dưới những tầng đất”.
Đó không chỉ là một suy nghĩ của người làm thơ. Đó là cách nhìn của một người lính. Bởi không ai sinh ra mà vô danh.
Mỗi người lính trước khi khoác ba lô ra trận đều mang theo tên cha mẹ đặt với một lời hẹn còn dang dở. Chiến tranh có thể làm xóa nhòa dấu vết, nhưng không thể xóa đi tên tuổi của họ trong lòng dân tộc. Thân các anh đã hòa vào đất đai Tổ quốc, hồn các anh đã thành linh khí Quốc gia.
Vì thế, mỗi cuộc tìm kiếm hôm nay không chỉ là đi tìm hài cốt liệt sĩ. Đó còn là hành trình đi tìm lại một dòng tên. Đi tìm lại một người con cho mẹ. Một người chồng cho vợ. Một người cha cho con. Và trả lại cho lịch sử một khoảng ký ức còn khuyết.
“Đất mở ra để người về với mẹ”!
Một trong những đoạn thơ đẹp nhất của tác phẩm là khi tác giả viết:
"Đất mở ra
không phải một vết thương,
đất mở lối cho người về với mẹ..."
Hình ảnh "đất mở ra" mang nhiều tầng ý nghĩa. Đó không còn là lớp đất của chiến trường năm xưa. Đó là lòng đất đang mở lối cho những người con trở về.
Cán bộ, chiến sĩ LLVT Quân khu 7 quyết tâm tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, trả lại danh tính cho các anh.
Trong những chuyến đi cùng lực lượng tìm kiếm, tác giả đã chứng kiến các cán bộ, chiến sĩ nâng niu từng mảnh xương nhỏ, từng chiếc dép đã mục, chiếc đồng hồ ngừng chạy, tấm ảnh đã phai màu... bởi mỗi kỷ vật đều có thể là manh mối giúp xác định danh tính của một liệt sĩ.
Đó là những chi tiết rất thật. Chính sự thật ấy khiến thơ không còn là hư cấu. Mỗi câu thơ đều mang hơi đất. Mang mùi của thời gian. Mang cả nhịp thở của những người đang lặng lẽ viết tiếp lời hứa nghĩa tình với đồng đội.
Một khúc ca của lòng biết ơn!
Nếu bài thơ là lời tự sự, thì khi được nhạc sĩ Yên Lam phổ nhạc, "Tìm ánh sao trong đất mẹ" đã có thêm đôi cánh để bay xa.
Theo Thiếu tướng Trần Đức Thắng, đồng chí mong tác phẩm âm nhạc phải có "lửa" để đánh thức cảm xúc, nhưng vẫn giữ được chất tự sự, da diết. Vì thế, ca khúc không chìm trong đau thương mà hướng người nghe đến niềm tin về sự trở về, về đạo nghĩa và lòng biết ơn.
Việc lựa chọn ca sĩ trẻ Trung Kiên thể hiện ca khúc cũng mang nhiều dụng ý. Sinh ra khi chiến tranh đã lùi xa, không trải qua bom đạn, nhưng bằng tiếng hát của mình, Trung Kiên đại diện cho thế hệ hôm nay cất lên lời gọi đồng đội. Như chính anh chia sẻ, anh không muốn chỉ hát về các liệt sĩ, mà muốn dùng tiếng hát để gọi các anh trở về.
Tiếng hát ấy vì thế không chỉ là âm nhạc. Đó là sự tiếp nối của ký ức. Là nhịp cầu nối quá khứ với hiện tại. Là lời hứa của thế hệ hôm nay với thế hệ cha anh đi trước. Để những ánh sao không còn khuất.
Ra mắt đúng dịp 27/7, "Tìm ánh sao trong đất mẹ" không đơn thuần là một bài thơ hay một ca khúc tưởng niệm. Đó là lời tri ân gửi tới những anh hùng liệt sĩ đã hiến dâng tuổi xuân cho Tổ quốc; là lời cảm ơn những người lính đang ngày đêm lặng lẽ đi tìm đồng đội; là sự sẻ chia với những người mẹ, người vợ, người con vẫn mòn mỏi chờ một tin tức sau hàng chục năm.
Có những tác phẩm được nhớ bởi ca từ đẹp, cũng có những tác phẩm được nhớ bởi giai điệu hay. Nhưng trên tất thảy, "Tìm ánh sao trong đất mẹ" còn để lại một điều lớn lao hơn về những người nằm lại.
Không ai là người lính vô danh. Họ chỉ còn khuất một dòng tên.
Và khi còn một dòng tên chưa được gọi đúng, hành trình tri ân chưa bao giờ khép lại...!
Quỳnh Nhi
THÔNG TIN TÁC PHẨM
Tên tác phẩm: Tìm ánh sao trong đất mẹ
Thể loại: Thơ – ca khúc trữ tình, sử thi, bi tráng
Tác giả thơ, ca từ: Thiếu tướng, Tiến sĩ Trần Đức Thắng
Phổ nhạc: Nhạc sĩ Yên Lam
Thể hiện: Ca sĩ Trung Kiên
Đề tặng: Những người lính hôm nay trong hành trình đi tìm đồng đội
Video tác phẩm: https://www.youtube.com/watch?v=KrUH4B9IuC8

Bình luận

Bài viết tương tự:

Các Đội K phát hiện, cất bốc thêm 23 hài cốt liệt sĩ trong ngày 20/11

Các Đội K phát hiện, cất bốc thêm 23 hài cốt liệt sĩ trong ngày 20/11

08:59 21/11/2026

(QK7 Online) - Ngày 20/11, theo thông tin từ Ban Chỉ đạo về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ (HCLS) Quân khu 7, lực lượng làm nhiệm vụ tại các tỉnh, thành phố trong nước và trên nước bạn Campuchia tiếp tục triển khai, mở rộng công tác đào tìm, quy tập. Kết quả cuối ngày, các Đội K đã phát hiện và cất bốc thêm 23 HCLS.

Trường Mầm non Mai Vàng lan tỏa văn hóa truyền thống qua ngày hội “Sắc màu văn hóa dân tộc”

Trường Mầm non Mai Vàng lan tỏa văn hóa truyền thống qua ngày hội “Sắc màu văn hóa dân tộc”

14:44 20/11/2026

(QK7 Online) - Kỷ niệm 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11/1982 – 20/11/2026) và chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11), Trường Mầm non Mai Vàng (phường An Hội Đông) đã tổ chức chương trình trải nghiệm "Sắc màu văn hóa dân tộc" với sự tham gia của đông đảo cán bộ, giáo viên, học sinh nhà trường.

Tiểu đoàn 60 tổ chức gặp mặt nhân Ngày Văn hóa Việt Nam

Tiểu đoàn 60 tổ chức gặp mặt nhân Ngày Văn hóa Việt Nam

08:47 20/11/2026

(QK7 Online) - Ngày 19/11, Tiểu đoàn 60 tổ chức gặp mặt nhân Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11) gắn với Ngày hội Đại đoàn kết dân tộc năm 2026. Đây là hoạt động chính trị, văn hóa có ý nghĩa sâu sắc nhằm khơi dậy lòng yêu nước, niềm tự hào dân tộc, nâng cao đời sống văn hóa, tinh thần cho các cán bộ, chiến sĩ, đồng thời góp phần củng cố và xây dựng văn hóa đơn vị ngày một lành mạnh, phong phú.

Sư đoàn 5 hội thảo thu thập, xác minh, kết luận thông tin về liệt sĩ hy sinh giai đoạn 1965 – 1989

Sư đoàn 5 hội thảo thu thập, xác minh, kết luận thông tin về liệt sĩ hy sinh giai đoạn 1965 – 1989

12:21 19/11/2026

(QK7 Online) – Sáng 19/11, Sư đoàn 5 tổ chức hội thảo thu thập, xác minh, kết luận thông tin về liệt sĩ hy sinh giai đoạn 1965 – 1989. Thiếu tướng Trần Chí Tâm, Ủy viên Thường vụ Đảng ủy, Phó Chính ủy Quân khu, Trưởng Ban Chỉ đạo (BCĐ) về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính HCLS Quân khu 7 dự, chỉ đạo hội thảo. Đại tá Trần Hoàng Giang, Chính ủy Sư đoàn 5 chủ trì hội thảo.

Cục Chính trị Quân khu 7 phối hợp Tạp chí Nhiếp ảnh và Đời sống tặng quà cho học sinh Trường Thiếu sinh quân miền Nam

Cục Chính trị Quân khu 7 phối hợp Tạp chí Nhiếp ảnh và Đời sống tặng quà cho học sinh Trường Thiếu sinh quân miền Nam

20:36 18/11/2026

(QK7 Online) – Chiều 18/11, Cục Chính trị Quân khu 7 phối hợp với Tạp chí Nhiếp ảnh và Đời sống tại Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức chương trình tặng quà cho học sinh Trường Thiếu sinh quân miền Nam nhân kỷ niệm 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11/1982 - 20/11/2026).

Quân khu 7 thông qua hồ sơ thông tin mộ liệt sĩ tập thể tại tỉnh Tây Ninh

Quân khu 7 thông qua hồ sơ thông tin mộ liệt sĩ tập thể tại tỉnh Tây Ninh

12:07 17/11/2026

(QK7 Online) - Ngày 17-11, Ban Chỉ đạo về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ Quân khu 7 tổ chức Hội nghị thông qua báo cáo hồ sơ thông tin về mộ liệt sĩ tập thể tại tỉnh Tây Ninh do Văn phòng Chính phủ cung cấp. Thiếu tướng Trần Chí Tâm, Ủy viên Thường vụ Đảng ủy, Phó Chính ủy Quân khu, Trưởng Ban chỉ đạo về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ Quân khu 7 chủ trì hội nghị.

Thiếu tướng Trần Chí Tâm kiểm tra, nắm tình hình tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại tỉnh Tây Ninh

Thiếu tướng Trần Chí Tâm kiểm tra, nắm tình hình tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại tỉnh Tây Ninh

16:57 16/11/2026

(QK7 Online) - Ngày 16/11, Đoàn công tác Quân khu 7 do Thiếu tướng Trần Chí Tâm, Ủy viên Thường vụ Đảng ủy, Phó Chính ủy Quân khu, Trưởng Ban chỉ đạo (BCĐ) về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ (HCLS) Quân khu 7 làm trưởng đoàn, đến kiểm tra, nắm tình hình tìm kiếm, quy tập HCLS tại xã Tân Hòa, xã Lộc Ninh, tỉnh Tây Ninh và thăm, tặng quà động viên các đội K đang thực hiện nhiệm vụ. Tham gia đoàn có Đại tá Nguyễn Minh Tấn, Phó Chính ủy Bộ CHQS tỉnh Tây Ninh.

TIN XEM NHIỀU:

TIN MỚI:

DƯ LUẬN QUAN TÂM:

Liên kết Website
Quân khu 7 Online

Theo dõi chúng tôi tại:

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư lệnh Quân khu 7

Giấy phép số 486/GP-BTTTT ngày 28/07/2021

© Báo Quân khu 7 điện tử giữ bản quyền nội dung trên website này.

Tòa soạn: 17 Hồ Văn Huê, phường Đức Nhuận, TP. Hồ Chí Minh

Phụ trách Tổng Biên tập: Thượng tá Lại Thế Hiền

Email: mail@baoquankhu7.vn