Quân khu 7 Online

Chính trị > Tiếp lửa truyền thống

Chủ nhật, 23/11/2025, 11:07 (GMT+7)
2513 lượt xem

Sáng mãi hào khí Khởi nghĩa Nam Kỳ

(QK7 Online) - Hôm nay, tròn 85 năm ngày nổ ra cuộc Khởi nghĩa Nam Kỳ (23/11/1940 – 23/11/2025) - một trong những bản hùng ca bi tráng trong lịch sử đấu tranh cách mạng của Nhân dân Nam Bộ nói riêng và Nhân dân cả nước nói chung. Khởi nghĩa Nam Kỳ đi vào lịch sử dân tộc với ý nghĩa to lớn là thắng lợi của ý chí kiên cường, bất khuất, lòng dũng cảm, sự hy sinh của đồng bào, các chiến sĩ cộng sản, của lòng yêu nước nồng nàn, tinh thần quật khởi của Nhân dân ta.
Các chiến sĩ từng tham gia khời nghĩa Nam Kỳ. Ảnh: Tư liệu
Tháng 11/1939, Hội nghị Trung ương Đảng họp tại Hóc Môn - Bà Điểm, Sài Gòn đề ra chủ trương “Cách mạng giải phóng dân tộc” bằng hình thức “bạo động” để giành chính quyền. Đầu năm 1940, Ban Thường vụ Xứ ủy Nam Kỳ do đồng chí Võ Văn Tần làm Bí thư đã vạch ra đề cương chuẩn bị bạo động, đưa ra các hoạt động tự phát vào phong trào chống thực dân Pháp và tay sai dưới sự lãnh đạo của Đảng, chuẩn bị vũ trang khởi nghĩa.

Hội nghị Trung ương Đảng tháng 11/1940 nhận định: Điều kiện ở Nam Kỳ và cả nước chưa chín muồi, vì vậy đề nghị Xứ ủy Nam Kỳ chưa nên phát động khởi nghĩa, sau đó Trung ương phái đồng chí Phan Đăng Lưu quay trở về để hoãn cuộc khởi nghĩa. Sau khi về đến Sài Gòn, đồng chí Phan Đăng Lưu bị địch bắt. Trong thời điểm đó Xứ ủy Nam Kỳ đã phát lệnh khởi nghĩa khắp nơi không thể thu hồi.

Đêm 22 rạng sáng ngày 23/11/1940, cuộc Khởi nghĩa Nam Kỳ nổ ra khí thế mạnh mẽ và quy mô lớn chưa từng có. Khắp vùng nông thôn Nam bộ rung chuyển, cụ thể: Từ Biên Hòa đến Cà Mau, 18 tỉnh nổi dậy cướp chính quyền, ở Mỹ Tho, 54 trong số 56 xã được giải phóng. Tại Hóc Môn (Gia Định) cách Sài Gòn 20km, dưới sự chỉ huy của đồng chí Mười Đen - Xứ ủy viên, du kích vây đồn, chặn đánh địch tiếp viện ở Cầu Bông, giết tên ác ôn chánh xứ tỉnh Tây Ninh và một số lính, thu 15 súng rồi kéo lên Truông Mít (Tây Ninh). Ở Cần Giuộc, Bến Lức, Long An đội du kích của đồng chí Nguyễn Thị Bảy đã làm cho bọn địch kinh sợ phải gọi chị là "Bà Chúa Đỏ". Ở Vũng Liêm (Vĩnh Long), đội du kích và quần chúng chiếm đồn địch trong 3 ngày, làm chủ quận lị. Ở Mỹ Tho, hàng ngàn du kích do Bí thư tỉnh ủy chỉ huy bức rút 2 đồn, phá hoại gần 10 km đường bộ, 14 cầu, ngăn 6 con sông, bóc đường sắt Sài Gòn - Mỹ Tho. Ngày 14/12 năm 1940, địch phải dùng thủy, lục, không quân tiến công Mỹ Tho nhưng mãi đến ngày 14/1/1941 chúng mới chiếm lại được và đẩy du kích vào Đồng Tháp Mười…
Nhân dân Nam Bộ hăng hái tham gia khởi nghĩa. Ảnh: Tư liệu
Cuộc Khởi nghĩa Nam Kỳ bị dập tắt, thực dân Pháp đã thẳng tay đàn áp, tiến hành khủng bố trắng, dìm cuộc khởi nghĩa vào trong biển máu. Hệ thống tổ chức của Đảng từ cấp Xứ đến cơ sở bị phá vỡ gần hết. Bí thư Xứ ủy bị địch bắt, 4 liên tỉnh ủy, 14 tỉnh ủy, ban cán sự bị xóa hoặc tê liệt. Toàn Nam Kỳ bị mất đến 90% cán bộ cách mạng, tạm thời mất liên lạc với Trung ương. Hai tháng sau khi phần lớn Xứ ủy viên bị bắt, các Xứ ủy viên còn lại tái lập Xứ ủy.

Khởi nghĩa Nam Kỳ nổ ra và thất bại song không làm mất đi ý nghĩa lớn lao của nó. Cuộc khởi nghĩa đã góp phần làm sáng tỏ tính chính xác và đúng đắn của Nghị quyết Hội nghị Trung ương Đảng tháng 11/1939, tạm gác khẩu hiệu ruộng đất, tích cực chuẩn bị lực lượng chuyển sang đấu tranh vũ trang giành lấy chính quyền cách mạng về tay Nhân dân. Đồng thời, Khởi nghĩa Nam Kỳ đã chứng minh rằng muốn lật đổ ách thống trị của thực dân đế quốc để giành độc lập tự do cho dân tộc, nhất thiết phải bằng khởi nghĩa cách mạng, bạo lực vũ trang của toàn dân, chứ không chỉ bằng đấu tranh chính trị đơn thuần được.

Khởi nghĩa Nam kỳ cũng cho thấy một thực tiễn là muốn khởi nghĩa thắng lợi phải xây dựng lực lượng một cách toàn diện, cả lực lượng chính trị và lực lượng vũ trang, trong đó, lực lượng chính trị là nòng cốt và lực lượng vũ trang đóng vai trò xung kích. Chính vì thế, sau khi tổng kết kinh nghiệm, Đảng ta cũng đã có những bước đi sáng suốt nhằm xây dựng một lực lượng cách mạng hùng hậu, mạnh mẽ, sẵn sàng chờ đón thời cơ.

Khởi nghĩa Nam Kỳ là cuộc nổi dậy kế tục và phát huy truyền thống yêu nước của dân tộc ta, chiến đấu dưới ngọn cờ của chủ nghĩa Mác – Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh, là một trang sử oanh liệt và đau thương của Nhân dân Nam Bộ, những người đã đứng lên chấp nhận hi sinh quyết giành lại độc lập cho dân tộc dưới ngọn cờ của những người cộng sản. Khởi nghĩa Nam Kỳ là biểu trưng cho tầm vóc to lớn và uy tín sâu rộng của Đảng đối với nhân dân Nam Kỳ trong suốt quá trình vận động cách mạng, từ cấp Xứ, đến các tỉnh ủy, các chi bộ và từng đảng viên, thể hiện được tinh thần cách mạng tiến công của Đảng, tinh thần quật khởi của dân tộc ta. Tinh thần chiến đấu anh dũng của cuộc khởi nghĩa Nam Kỳ sống mãi trong lịch sử đấu tranh cách mạng của dân tộc ta.

Cuộc Khởi nghĩa Nam Kỳ tuy bộc lộ những hạn chế như trong lựa chọn thời cơ, xây dựng lực lượng… song cũng chính những vấn đề này đã trở thành những bài học kinh nghiệm của Đảng ta trong lãnh đạo cách mạng. Khởi nghĩa Nam kỳ là trang sử oanh liệt của miền Nam “đi trước về sau” trên suốt chặng đường cách mạng của đất nước. Cùng với khởi nghĩa Bắc Sơn, Khởi nghĩa Nam Kỳ là hiệu kèn giải phóng hùng dũng báo hiệu thắng lợi vĩ đại của Cách mạng Tháng Tám năm 1945.
Tấn Chí

Bình luận

Bài viết tương tự:

Đại tướng Phan Văn Giang gửi thư chúc mừng đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục trong Quân đội nhân 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam

Đại tướng Phan Văn Giang gửi thư chúc mừng đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục trong Quân đội nhân 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam

01:02 16/11/2026

(QK7 Online) - Nhân dịp kỷ niệm 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11/1982 - 20/11/2026), Đại tướng Phan Văn Giang, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Bí thư Quân ủy Trung ương, Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng đã gửi thư chúc mừng tới các thế hệ nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục đã và đang công tác trong Quân đội. Báo Quân khu đăng toàn văn Thư khen của đồng chí Bộ trưởng Bộ Quốc phòng.

Báo Quân khu 7 - Đổi mới, phát triển trong kỷ nguyên số

Báo Quân khu 7 - Đổi mới, phát triển trong kỷ nguyên số

08:29 01/11/2026

(QK7 Online) - Trước yêu cầu đổi mới báo chí trong kỷ nguyên số, những năm qua, Báo Quân khu 7 luôn chủ động đổi mới tư duy, phương thức tác nghiệp, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, phát triển các loại hình truyền thông hiện đại, từng bước xây dựng tòa soạn hội tụ đa phương tiện. Trên nền tảng truyền thống, bản lĩnh chính trị và tinh thần sáng tạo, Báo Quân khu tiếp tục khẳng định vai trò là tiếng nói của LLVT Quân khu, bảo vệ vững chắc trận địa tư tưởng của Đảng, góp phần lan tỏa phẩm chất "Bộ đội Cụ Hồ" trong thời kỳ mới.

Chính ủy Quân khu 7 gửi Thư khen cán bộ, biên tập viên, phóng viên, nhân viên Báo Quân khu

Chính ủy Quân khu 7 gửi Thư khen cán bộ, biên tập viên, phóng viên, nhân viên Báo Quân khu

19:25 31/10/2026

(QK7 Online) - Báo Quân khu 7, tiền thân là Báo Quân giải phóng Miền (B2), là cơ quan ngôn luận của Đảng ủy, Bộ Tư lệnh Quân khu, tiếng nói của LLVT và Nhân dân trên địa bàn Quân khu. Trải qua, 63 năm xây dựng và phát triển (01/11/1963 - 01/11/2026), Báo Quân khu 7 có những bứt phá mạnh mẽ, tự tin khẳng định vị thế của mình trong hoạt động báo chí của Quân đội và toàn quốc. Nhằm ghi nhận và biểu dương những thành tích đạt được trong thời gian qua, Chính ủy Quân khu 7 gửi thư khen cán bộ, biên tập viên, phóng viên, nhân viên Báo Quân khu. Báo Quân khu đăng toàn văn Thư khen của đồng chí Chính ủy Quân khu 7.

Lữ đoàn 75 phát huy truyền thống anh hùng, vững bước trong thời kỳ mới

Lữ đoàn 75 phát huy truyền thống anh hùng, vững bước trong thời kỳ mới

07:19 31/10/2026

(QK7 Online) - Trải qua 62 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành (31/10/1964- 31/10/2026), Lữ đoàn 75 luôn phát huy truyền thống “Đoàn Pháo binh Biên Hòa” anh hùng, đoàn kết, chủ động khắc phục khó khăn, nâng cao chất lượng huấn luyện, SSCĐ, xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện “Mẫu mực, tiêu biểu”, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.

Những trận đánh của LLVT Quân khu 7 trong kháng chiến chống Mỹ: Trận Long Nguyên (Từ 07 đến 12/6/1968)

Những trận đánh của LLVT Quân khu 7 trong kháng chiến chống Mỹ: Trận Long Nguyên (Từ 07 đến 12/6/1968)

16:07 23/10/2026

(QK7 Online) - Trận Long Nguyên, ấp 9, xã Long Nguyên, huyện Bến Cát, tỉnh Thủ Dầu Một (nay thuộc Thành phố Hồ Chí Minh) do Phân đội 1 Công binh phân khu I, lực lượng Công binh huyện Bến Cát, 1 trung đội bộ binh, 1 trung đội hỏa lực huyện Bến Cát, 1 tiểu đội du kích xã Long Nguyên tập kích 1 chi đoàn xe cơ giới, 1 đơn vị Lữ đoàn 1, Sư đoàn bộ binh 25 Mỹ.

TIN XEM NHIỀU:

TIN MỚI:

DƯ LUẬN QUAN TÂM:

Liên kết Website
Quân khu 7 Online

Theo dõi chúng tôi tại:

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư lệnh Quân khu 7

Giấy phép số 486/GP-BTTTT ngày 28/07/2021

© Báo Quân khu 7 điện tử giữ bản quyền nội dung trên website này.

Tòa soạn: 17 Hồ Văn Huê, phường Đức Nhuận, TP. Hồ Chí Minh

Phụ trách Tổng Biên tập: Thượng tá Lại Thế Hiền

Email: mail@baoquankhu7.vn